Chyba ka\u017cdy rodzic do\u015bwiadczy\u0142 w \u017cyciu sytuacji, w kt\u00f3rej nie m\u00f3g\u0142 sobie poradzi\u0107 z trudnymi zachowaniami i emocjami swojego dziecka ( wybuchy z\u0142o\u015bci i agresji, wymuszanie p\u0142aczem, upieranie si\u0119 przy swoim za wszelk\u0105 cen\u0119, potok s\u0142\u00f3w czy ogromny l\u0119k i wycofanie). Szczeg\u00f3lnie trudn\u0105 sytuacj\u0105 jest fakt, je\u017celi wydarza si\u0119 to w miejscu publicznym, gdzie widzimy os\u0105dzaj\u0105ce spojrzenia i s\u0142yszymy komentarze, kt\u00f3re dodatkowo nie u\u0142atwiaj\u0105 zadania opanowania wierzgaj\u0105cego i krzycz\u0105cego kilkulatka. Trudno nam wtedy opanowa\u0107 nawet w\u0142asne emocje, nie m\u00f3wi\u0105c ju\u017c o emocjach i zachowaniu naszego dziecka.<\/p>\n
Trudne zachowania u dzieci mog\u0105 wywo\u0142ywa\u0107 w rodzicach bezradno\u015b\u0107, wstyd, poczucie braku kontroli nad sytuacj\u0105, poczucie braku kompetencji. Cz\u0119sto budzi w nas to z\u0142o\u015b\u0107 zar\u00f3wno na siebie jak i na dziecko, co z kolei mo\u017ce prowadzi\u0107 do gwa\u0142townych reakcji, kt\u00f3rych p\u00f3\u017aniej \u017ca\u0142ujemy. To z kolei powoduje, \u017ce mo\u017cemy stara\u0107 si\u0119 wynagrodzi\u0107 dziecku nasze gwa\u0142towne zachowanie np. staraj\u0105c si\u0119 by\u0107 bardziej pob\u0142a\u017cliwym, mniej konsekwentnym. I b\u0142\u0119dne ko\u0142o si\u0119 zamyka\u2026<\/p>\n
JAK JE PRZERWA\u0106?<\/p>\n
Aby zmieni\u0107 zachowania naszego dziecka, kt\u00f3re stanowi\u0105 dla nas trudno\u015b\u0107, nale\u017cy je najpierw dok\u0142adnie przeanalizowa\u0107, zrozumie\u0107 ich przyczyn\u0119, pod\u0142o\u017ce i sens oraz konsekwencje jakie ponosi dziecko w zwi\u0105zku ze swoim zachowaniem. Je\u017celi np. dziecko wyniku zachowania trudnego uzyska to, czego chce np. zabawk\u0119 lub uwag\u0119 rodzica \u2013 b\u0119dzie sk\u0142onny do powtarzania tych zachowa\u0144 ( jest to nauka nie\u015bwiadoma, nie wynikaj\u0105ca ze ,,z\u0142ej woli \u2018\u2019 dziecka).<\/p>\n
<\/p>\n
KIEDY SI\u0118 POJAWIAJ\u0104?<\/p>\n
– gdy d\u0105\u017cenia rodzica s\u0105\u00a0 zdecydowanie sprzeczne z d\u0105\u017ceniami dziecka<\/p>\n
– gdy dziecko do\u015bwiadczy\u0142o wcze\u015bniej sytuacji, \u017ce zwi\u0119kszaj\u0105c op\u00f3r osi\u0105ga sw\u00f3j cel,<\/p>\n
– dziecko nie rozumie potrzeby wykonania polecenia<\/p>\n
– dziecko nie wie, co innego mog\u0142oby zrobi\u0107 w tej sytuacji,<\/p>\n
– rodzice daj\u0105 dziecku sprzeczne komunikaty ( jeden rodzic czego\u015b zabrania, natomiast drugi na to pozwala)<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Przed wyst\u0105pieniem trudnego zachowania przed wyst\u0105pieniem trudnego zachowania (doros\u0142y ma na to bezpo\u015bredni wp\u0142yw): <\/strong><\/p>\n <\/p>\n – Niedopuszczenie do trudnego zachowania dziecka \u2013 trzeba zaobserwowa\u0107 i przeanalizowa\u0107 kiedy i w jakich sytuacjach si\u0119 ono pojawia i mo\u017cna zapobiega\u0107 trudnemu zachowaniu poprzez:<\/p>\n – Zr\u00f3b wi\u0119cej ni\u017c zwykle \u2013 gdy po powrocie do domu siadasz do herbaty, a dziecko zaczyna szale\u0107, nakryjcie razem do sto\u0142u lub przygotujcie podwieczorek przed herbat\u0105.<\/p>\n – Odwr\u00f3\u0107 uwag\u0119 dziecka \u2013 od osoby lub sytuacji, kt\u00f3re wyzwalaj\u0105 takie zachowanie<\/p>\n – Unikaj niespodzianek \u2013 wywo\u0142uj\u0105 one takie napi\u0119cie emocjonalne i niepok\u00f3j u dziecka, \u017ce mog\u0105 nast\u0105pi\u0107 r\u00f3\u017cne sytuacje,<\/p>\n – Wprowad\u017a jasne zasady \u2013 musisz je przypomina\u0107 cz\u0119sto przed dan\u0105 sytuacj\u0105, w kt\u00f3rej dziecko ma si\u0119 zachowa\u0107 jak powinno. Dzieci cz\u0119sto nie wiedz\u0105, jak si\u0119 zachowa\u0107 i trzeba im to powiedzie\u0107.<\/p>\n – Wydawaj skutecznie polecenia<\/p>\n -Analizuj, co mo\u017ce by\u0107 w danej sytuacji dla dziecka trudne \u2013 gdy co\u015b jest dla dziecka trudne mo\u017ce si\u0119 ono wtedy zachowywa\u0107 niew\u0142a\u015bciwie (co\u015b, co mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 \u0142atwe doros\u0142emu, dla dziecka jest trudne, trzeba si\u0119 \u201ewczu\u0107\u201d w dziecko) \u2013 np. przej\u015bcie ze stanu snu w stan aktywno\u015bci lub oczekiwane rozstanie z mam\u0105, bo m\u0142odszy brat zostaje w domu itp.<\/p>\n -Ustal sta\u0142y rytm dnia \u2013 dla niekt\u00f3rych dzieci trudne jest przystosowanie si\u0119 do zmian i wtedy zachowuj\u0105 si\u0119 niew\u0142a\u015bciwie.<\/p>\n <\/p>\n Aby zapobiec trudnym zachowaniom warto ustali\u0107 wsp\u00f3lne zasady post\u0119powania i np. stworzy\u0107 wraz z dzieckiem KODEKS Z\u0141O\u015aCI, okre\u015blaj\u0105cy co dziecko mo\u017ce zrobi\u0107, kiedy czuje z\u0142o\u015b\u0107 ( np. potarga\u0107 star\u0105 gazet\u0119, uderzy\u0107 w poduszk\u0119), a tak\u017ce kt\u00f3rych zachowa\u0144 nie akceptujemy ( bicia siebie lub drugiej osoby, niszczenie przedmiot\u00f3w), a tak\u017ce okre\u015blenie konsekwencji wynikaj\u0105cych z nieprzestrzegania zasad ( np. brak deseru tego dnia)<\/p>\n <\/p>\n W czasie zachowania dziecka (zmiana zale\u017cna od woli dziecka) <\/strong><\/p>\n <\/p>\n – Dziecko zmieni zachowanie, gdy dostrze\u017ce jego u\u017cyteczno\u015b\u0107 dla siebie. Gdy doros\u0142y chce wp\u0142yn\u0105\u0107 na zmian\u0119 zachowania dziecka, a w ci\u0105gu 2 tygodni nic si\u0119 nie zmienia, musi on ponownie przeanalizowa\u0107 dan\u0105 sytuacj\u0119 i zmieni\u0107 strategi\u0119, poniewa\u017c jakie\u015b inne czynniki ,,trzymaj\u0105\u2019\u2019 dziecko przy jego dotychczasowym niew\u0142a\u015bciwym zachowaniu.<\/p>\n <\/p>\n Aby ,,by\u0107 us\u0142yszanym\u201d przez dziecko pami\u0119tajmy te\u017c, \u017ce du\u017ce znaczenie ma to, w jaki spos\u00f3b m\u00f3wimy do dziecka. Pomocna jest znajomo\u015b\u0107\u00a0 etap\u00f3w skutecznego wydawania polece\u0144, na kt\u00f3re sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 nast\u0119puj\u0105ce kroki:<\/p>\n <\/p>\n Podejd\u017a do dziecka.<\/p>\n Zdob\u0105d\u017a jego uwag\u0119 (dotknij jego ramienia, nawi\u0105\u017c kontakt wzrokowy, zawo\u0142aj po imieniu).<\/p>\n Sformu\u0142uj jednoznaczne, dwu-, trzy-wyrazowe polecenie.<\/p>\n Popro\u015b dziecko, by powt\u00f3rzy\u0142o polecenie.<\/p>\n Powt\u00f3rz polecenie tyle razy, ile razy jest to konieczne, i popro\u015b, by dziecko za ka\u017cdym razem je powt\u00f3rzy\u0142o.<\/p>\n Dopilnuj wykonania polecenia (nie odchod\u017a od dziecka, dop\u00f3ki nie sko\u0144czy zadania!).<\/p>\n <\/p>\n b\u0105d\u017a towarzyszem w emocjach- b\u0105d\u017a blisko, ale nie pocieszaj, mo\u017cesz nazywa\u0107 dziecku uczucia, kt\u00f3re wyra\u017ca np. ,, widz\u0119, \u017ce si\u0119 z\u0142o\u015bcisz\u201d,<\/p>\n pozwalaj dziecku na ekspresj\u0119 emocji \u2013 wybuchowi z\u0142o\u015bci towarzyszy ha\u0142as i ruch, pozw\u00f3l dziecku tupa\u0107, krzycze\u0107, mo\u017ce przy tym si\u0119 zgrza\u0107 i spoci\u0107, w ten spos\u00f3b w ten spos\u00f3b szybciej poradzi sobie ze swoj\u0105 frustracj\u0105, je\u017celi b\u0119dziesz na si\u0142\u0119 pr\u00f3bowa\u0107 uciszy\u0107 czy uspokoi\u0107 dziecko, mo\u017ce Ci si\u0119 czasem uda\u0107, ale w najmniej oczekiwanym momencie te nagromadzone w dziecku emocje b\u0119d\u0105 si\u0119 chcia\u0142y zn\u00f3w wydosta\u0107<\/p>\n dbaj o bezpiecze\u0144stwo – zadbaj o to, by dziecko np. nie uderzy\u0142o si\u0119, ale te\u017c nie pozw\u00f3l uderzy\u0107 siebie ani nikogo z otoczenia<\/p>\n zadbaj o otoczenie \u2013 je\u017celi jeste\u015bcie w miejscu publicznym zadbaj zar\u00f3wno o sw\u00f3j komfort jak i dziecka po prostu zabierz dziecko w jakie\u015b ustronne miejsce np. parking w supermarkecie, toaleta czy ustronna \u0142awka w parku<\/p>\n rozmawiaj, ale dopiero jak dziecko si\u0119 uspokoi \u2013 gdy dziecko jest w silnych emocjach, nawet najbardziej racjonalne argumenty do niego nie dotr\u0105 porozmawiaj z nim o sytuacji, gdy ju\u017c si\u0119 uspokoi, np. \u201erozumiem, \u017ce si\u0119 zez\u0142o\u015bci\u0142e\u015b, ale nie chc\u0119 \u017ceby\u015b mnie bi\u0142\u201d<\/p>\n postaraj si\u0119 zachowa\u0107 spok\u00f3j \u2013 takie zachowania dziecka s\u0105 ca\u0142kiem naturalne, a Twoje opanowanie pomo\u017ce mu w odzyskaniu r\u00f3wnowagi, bo dostanie od Ciebie sygna\u0142, \u017ce wszystko jest w porz\u0105dku<\/p>\n \u201enie\u201d dla klapsa \u2013 klaps przede wszystkim krzywdzi dziecko, a bardzo cz\u0119sto pojawia si\u0119, gdy rodzic nie potrafi poradzi\u0107 sobie z w\u0142asnymi emocjami<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Pami\u0119tajmy, \u017ce dziecko potrzebuje naszej pomocy, aby poradzi\u0107 sobie z trudn\u0105 dla niego sytuacj\u0105 ( dla niego samego wybuch z\u0142o\u015bci jest przera\u017caj\u0105cy) i dlatego potrzebuje aby obok towarzyszy\u0142 mu opanowany, rozumiej\u0105cy doros\u0142y, kt\u00f3ry podsunie mu skuteczne i akceptowalne sposoby wyra\u017cania z\u0142o\u015bci, a tak\u017ce zapobiegnie wypadkom.<\/p>\n Prze\u017cywanie przez dziecko nieprzyjemnych emocji w bezpiecznej, akceptuj\u0105cej atmosferze sprawi, \u017ce dziecko b\u0119dzie umia\u0142o sobie z nimi poradzi\u0107.<\/p>\n <\/p>\nJAK PORADZI\u0106 SOBIE Z DZIECI\u0118CYM WYBUCHEM Z\u0141O\u015aCI:<\/h2>\n